Ορθόδοξος εκκλησιασμός, θεία μετάληψη: Μεταδίδουν ασθένειες ή είναι μύθευμα;
Η υγεία του πολίτη σήμερα απειλείται από πολλούς αόρατους εχθρούς όπως είναι ο covid 19, το aids, η στεφανιαία καρδιακή νόσος, τα καρκινώματα, η χρόνια πνευμονοπάθεια, η κατάθλιψη. Η προσβολή από τα νοσήματα είναι εξατομικευμένο και σύνθετο φαινόμενο. Αυτό ισχύει κατεξοχήν στην περίπτωση των χρόνιων μη λοιμωδών πολυπαραγοντικών νοσημάτων. Ακόμη όμως και στην περίπτωση του covid 19 και άλλων λοιμωδών νοσημάτων όπου μηχανικοί παράγοντες έχουν ουσιαστικό ρόλο διότι το αίτιο είναι συγκεκριμένο (π.χ. ιός της γρίπης, μυκοβακτηρίδιο της φυματίωσης, covid 19 κ.λπ.) η νόσος δεν είναι αποκλειστικά αποτέλεσμα έκθεσης στον ιό και απόστασης μολυσματικού φορτίου από τον ξενιστή αλλά και θέμα ανοσοποιητικού συστήματος η αντίδραση του οποίου εξαρτάται από ένα σύνολο παραγόντων, γνωστών ή πιθανολογούμενων (π.χ. κάπνισμα, stress, φυσική κατάσταση, φαρμακευτική αγωγή υποκείμενων χρόνιων νοσημάτων) και άγνωστων ή απροσπέλαστων από την επιστήμη παραγόντων, τουλάχιστον επί του παρόντος. Έτσι δύο άνθρωποι που εκτίθενται στο ίδιο μολυσματικό φορτίο covid 19 δεν νοσούν ομοιόμορφα ακόμη και εάν έχουν ταυτόσημους γνωστούς παράγοντες υψηλού κινδύνου!
Σήμερα στην εποχή του κορονοϊού, ελληνορθόδοξοι αναρωτώνται: Η παραδοσιακή τέλεση των θρησκευτικών καθηκόντων και η συμμετοχή στα μυστήρια της Εκκλησίας συνδέονται με την επί γης νόσο και τον επί γης θάνατο με βάση τα δεδομένα της Ιατρικής επιστήμης;
Για να απαντηθεί αυτό το ερώτημα, αμιγώς επιστημονικώς, απαιτείται ικανό εύρος αξιόπιστων κλινικών ερευνών, που δεν υπάρχουν. Οι αξιόπιστες κλινικές έρευνες χρειάζονται χρόνο και προϋποθέτουν σοβαρά μέτρα διασφάλισης της αντικειμενικότητας, υψηλές μη κατευθυνόμενες χρηματοδοτήσεις, σωστό σχεδιασμό, πληθώρα συμμετεχόντων ώστε να γίνει δυνατή η σύγκριση δεδομένων υγείας αμιγώς ορθόδοξων χριστιανών που τηρούν με επιμέλεια τα παραδοσιακά θρησκευτικά τους καθήκοντα και άθεων ή αλλόδοξων.
Όσοι ωστόσο αξιώνουν την κατάργηση της παραδοσιακής διαδικασίας του θρησκεύεσθαι των ορθόδοξων χριστιανών ή την ριζική τροποποίηση προαιώνιων ορθόδοξων παραδόσεων στο όνομα της υγείας, καλούνται να απαντήσουν σε ερωτήματα που ελληνορθόδοξοι χριστιανοί υποβάλλουν συχνά:
· Σύμφωνα με τα δεδομένα του Pew Research Center https://www.pewresearch.org/fact-tank που διενεργεί μελέτες θρησκευτικότητας και του https://www.worldometers.info/ που διενεργεί μελέτες προσδόκιμου επιβίωσης, οι πέντε χώρες της ευρωζώνης με τη μεγαλύτερη θρησκευτική συμμετοχή των πολιτών στην εκκλησιαστική ζωή και τα μυστήρια της Εκκλησίας (δεν συμπεριλήφθηκε Λουξεμβούργο Μάλτα Σλοβενία Κύπρος στην διερεύνηση του βαθμού της ενεργού συμμετοχής στα μυστήρια-εκκλησιαστικές συναθροίσεις), είναι η Ρουμανία με κυρίως ορθόδοξο χριστιανικό πληθυσμό και προσδόκιμο επιβίωσης τα 76.50 έτη, η Ιταλία με κυρίως καθολικό χριστιανικό πληθυσμό και προσδόκιμο επιβίωσης τα 84,01 έτη, η Ελλάδα με κυρίως ορθόδοξο χριστιανικό πληθυσμό και προσδόκιμο επιβίωσης τα 82,8 έτη, η Ιρλανδία με κυρίως καθολικό χριστιανικό πληθυσμό και προσδόκιμο επιβίωσης τα 82,81 έτη, η Πορτογαλία με κυρίως καθολικό χριστιανικό πληθυσμό και προσδόκιμο επιβίωσης τα 82.65 έτη. Στον αντίποδα οι πέντε πιο άθεες ή αποστασιοποιημένες από παραδοσιακές θρησκευτικές συναθροίσεις χώρες της Ευρωζώνης είναι η Φινλανδία με προσδόκιμο επιβίωσης τα 82,48 έτη, η Εσθονία με προσδόκιμο επιβίωσης τα 79,18 έτη, το Βέλγιο με προσδόκιμο επιβίωσης τα 82,17 έτη, η Λατβία με προσδόκιμο επιβίωσης τα 75,73 έτη, η Ολλανδία με προσδόκιμο επιβίωσης τα 82.78 έτη. Βλέπουμε λοιπόν ότι οι ενθέρμως θρησκευόμενοι ρωμαιοκαθολικοί ορθόδοξοι ζουν κατά μέσο όρο 81,754 έτη ενώ οι άθεοι-μη συμμετέχοντες στις Εκκλησίες 80,48 έτη. Πως ερμηνεύεται αυτό για όσους στην Ελλάδα αξιώνουν την κατάργηση ή την ριζική τροποποίηση των ορθόδοξων παραδόσεων στο όνομα της υγείας;
· Εάν οι παραδοσιακές θρησκευτικές τελετές μετατρέπουν τους χριστιανούς σε υγειονομικές βόμβες, πώς ερμηνεύουν το γεγονός ότι η ορθόδοξη χριστιανική εκκλησία έχει επιβιώσει ως θεσμός στην Ελλάδα επί χιλιετηρίδες; Δεν είχε υποπέσει στην αντίληψη του μέσου Έλληνα ο οποίος κατά την διάρκεια της μακρόχρονης ιστορίας του μαστίζονταν από ισχυρά λοιμώδη νοσήματα και συμμετείχε και σε σφοδρούς πολέμους που απαιτούσαν άριστη φυσική κατάσταση ότι οι ορθόδοξες εκκλησίες λόγω των ηθών τους είναι βρώμικες, οι ορθόδοξοι κολλούν μικρόβια άρα πρέπει να αποφεύγονται; Εάν ο παραδοσιακός τρόπος του θρησκεύεσθαι της ορθοδοξίας οδηγεί στο σαρκικό θάνατο, γιατί οι Έλληνες δεν έχουν αποδεκατιστεί;
· Στο παρελθόν είχαμε λοιμώδη νοσήματα με μεγάλη μολυσματικότητα και θνησιμότητα όπως ευλογιά φυματίωση ιλαρά. Οι Έλληνες αποστασιοποιήθηκαν από τον καθολικισμό. Δεν μπορούσαν τουλάχιστον να επιλέξουν να ακολουθήσουν κάποιο λιγότερο μολυσματικό, πιο «καθαρό» χριστιανικό δόγμα; Γιατί διαδοχικές γενιές Ελλήνων εγκατέλειψαν το παραδοσιακό δωδεκάθεο για μία θρησκεία υγειονομική βόμβα;
· Γιατί οι Έλληνες να μιμηθούν υγειονομικώς την άθεη Κίνα της οποίας οι πολίτες ζουν κατά μέσο όρο 77.47 χρόνια και να μην μιμηθεί η Κίνα την Ελλάδα της οποίας οι πολίτες ζουν κατά μέσο όρο 82,8 έτη;
· Εάν κάποιος δεν ενδιαφέρεται για την επίγεια ζωή και τον ενδιαφέρει μόνο η ψυχή του, εάν επιλέγει ως μόνο γιατρό του τον Ιησού Χριστό γιατί η πολιτεία τού επιβάλλει κοσμικούς γιατρούς που δεν θέλει, απαγορεύοντάς του παράλληλα να ζήσει κορυφαία γεγονότα της ορθοδοξίας που σώζουν την ψυχή του;
· Εάν οι συναθροίσεις και η κατάργηση της κοινωνικής απόστασης αποτελούν πηγές νοσημάτων γιατί οι απόστολοι βάσισαν την διάδοση του ευαγγελίου στις συναθροίσεις χωρίς να αρρωστήσουν; Μήπως από μόνο του αυτό το γεγονός είναι ένα θαύμα; Και εάν αυτό το θαύμα της κατάργησης της κοινωνικής απόστασης και της εν Χριστώ κοινωνία της Ζωής είναι το θαύμα της Ορθοδοξίας, ποιοι είμαστε εμείς που πρέπει να το καταργήσουμε; Μήπως σατανικά πνεύματα θέλουν την κατάργηση αυτού ακριβώς του θαύματος;
Τα παραπάνω είναι ένα μικρό μέρος των ερωτημάτων που έχουν υποπέσει στην αντίληψή μου και θέτουν καθημερινά ελληνορθόδοξοι συμπολίτες μας, που ακολουθούν πιστά την ευαγγελική εντολή Γνώσεσθε τήν ἀλήθειαν καί ἡ ἀλήθεια ἐλευθερώσει ὑμᾶς και ερευνούν επίμονα υπάρχοντα δεδομένα.
Στο παρόν άρθρο εκτίθενται επιπρόσθετα ορισμένες από τις πιο σημαντικές έρευνες κατά την τρέχουσα τετραετία που περιλαμβάνουν πάνω από 1000 συμμετέχοντες, δεν έχουν τύχει ευρείας δημοσιότητας και αφορούν τη σχέση υγείας και παραδοσιακών θρησκειών σε όλο τον κόσμο.
1. Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Psychiatry στις 6 Μαΐου 2020 (Ying Chen και συν.) και περιέλαβε 66 492 νοσοκόμες και 43 141 άνδρες επαγγελματίες που εργάζονταν στον τομέα της υγείας στις ΗΠΑ, η ενεργός συμμετοχή στις θρησκευτικές τελετές της εκκλησίας επί τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα συσχετίστηκε με 68% χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου από ναρκωτικά, αλκοόλ και αυτοκτονίες στις γυναίκες και 33% χαμηλότερο κίνδυνο αντίστοιχα στους άντρες. Η παρακολούθηση έγινε από το 1988 έως το 2014.
2. Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό PLoS One στις 16/12/2019 (Marilina Santero και συν.) διεξήχθη στην Λατινική Αμερική και περιέλαβε 7524 συμμετέχοντες, οι γυναίκες που συμμετέχουν σε θρησκευτικές δραστηριότητες πάνω από μία φορά ανά εβδομάδα είχαν 50% χαμηλότερη πιθανότητα εμφάνισης μείζονος καταθλιπτικού επεισοδίου συγκριτικά με αυτές που δεν είχαν ανάλογη ενεργό συμμετοχή.
3. Σύμφωνα με κοινωνική μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό BMC PUBLIC HEALTH στις 28/08/2019 (Kim Nichols Dauner και συν.) και διερεύνησε τη σχέση της υγείας μητέρων (2826 γυναικών σε 20 διαφορετικές μητροπολιτικές περιοχές των ΗΠΑ επί εννέα έτη) με το επίπεδο της ένθερμης θρησκευτικότητας της κοινότητας και της συμμετοχής της σε θρησκευτικές εκδηλώσεις και εκκλησιαστικά δρώμενα επί μία φορά την εβδομάδα τουλάχιστον, κάθε 1% αύξηση της θρησκευτικότητας της κοινότητας αντιστοιχεί σε αύξηση 1,2% στις πιθανότητες καλής υγείας των γυναικών που συμμετείχαν στη μελέτη.
4. Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Gerontology and Geriatric Medicine στις 10/05/2019 (Sofia Strinnholm και συν.) και περιέλαβε 1014 υπέργηρα άτομα (85 ετών και άνω) σε Σουηδία και Φινλανδία το αυξημένο θρησκευτικό συναίσθημα συνδεόταν με μείωση του αριθμού των καταθλιπτικών επεισοδίων σε υπέργηρες γυναίκες.
5. Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό JAMA OPEN (Wanqing Wen και συν.) στις 09/07/2019 και περιέλαβε 85000 ανθρώπους χαμηλού οικονομικού εισοδήματος, οι ενθέρμως θρησκευόμενοι που συνηθίζουν να μετέχουν ενεργά στις καθιερωμένες θρησκευτικές τελετές της εκκλησίας τους (πάνω από μία φορά ανά εβδομάδα) είχαν 8% μείωση των θανάτων από όλες τις αιτίες.
6. Σύμφωνα με μελέτη (ΗΠΑ -Health and Retirement Study-E Idler και συν.) που περιέλαβε 20.091 πολίτες ηλικίας 24-107 ετών οι οποίοι διαχωρίστηκαν σε πέντε ηλικιακές ομάδες 24–49, 50–64, 65–74, 75–89, 90+ η ενεργός συμμετοχή στις θρησκευτικές τελετές και τα δρώμενα της εκκλησίας μειώνει την πιθανότητα θανάτου από κάθε αίτιο για όλες τις ηλικιακές ομάδες πλην της ομάδας 90+. Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό ΙΝΝΟVATION IN AGING στις 2/11/2018.
7. Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό European Journal of Epidemiology (Ahrenfeldt και συν.) στις 24/08/2017 και περιέλαβε 23.864 ευρωπαίους πολίτες ηλικίας 50 ετών και άνω, η ενεργή συμμετοχή στα παραδοσιακά θρησκευτικά δρώμενα των Εκκλησιών συνδέεται με χαμηλότερες πιθανότητες καρδιακής προσβολής, εγκεφαλικού επεισοδίου, διαβήτη, καρκινωμάτων. Αντίθετα, η χλιαρή θρησκευτικότητα (μόνο προσευχή) συσχετίστηκε με υψηλότερες πιθανότητες καρδιακής προσβολής και υψηλής χοληστερόλης.
8. Σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό PLoS One (ΗΠΑ, Ellen Idler και συν.) στις 20/12/2017 και περιέλαβε 18.370 ανθρώπους ηλικίας 50 ετών και άνω οι οποίοι μελετήθηκαν επί 10 έτη, οι πιστοί που συμμετείχαν συχνά στις καθιερωμένες θρησκευτικές τελετές και εκδηλώσεις της Εκκλησίας τους (πάνω από μία φορά ανά εβδομάδα) είχαν 40% χαμηλότερες πιθανότητες να πεθάνουν νωρίς σε σύγκριση με τους ανθρώπους που απείχαν από τη σχετική άσκηση θρησκευτικών καθηκόντων.
9. Σύμφωνα με έρευνα (NHANES III) που δημοσιεύτηκε στις 16/05/2017 στο επιστημονικό περιοδικό PLoS One (Marino A. Bruce και συν.) και περιέλαβε ενήλικες ηλικίας 40-65 ετών με μέση διάρκεια παρακολούθησης 14,2 έτη, οι πιστοί (ενθέρμως θρησκευόμενοι) που πήγαιναν στην Εκκλησία τουλάχιστον μία φορά ανά εβδομάδα είχαν μείωση κατά 55% στον κίνδυνο θνησιμότητας συγκριτικά με αυτούς που δεν πήγαιναν στην Εκκλησία.
10. Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό JAMA Intern Med. (Li Shanshan και συν.) στις 11/07/2017 και περιέλαβε 74.534 γυναίκες από μια μεγάλη μελέτη τη Nurses Health Study στις ΗΠΑ, οι γυναίκες που συμμετείχαν στις καθιερωμένες θρησκευτικές τελετές της Εκκλησίας τους πάνω από μία φορά την εβδομάδα είχαν χαμηλότερη συνολική θνησιμότητα από όλες τις αιτίες και ιδιαίτερα από καρκινώματα και καρδιοεγκεφαλικά επεισόδια. Οι γυναίκες που μελετήθηκαν ήταν νοσηλεύτριες δηλαδή ομάδα υψηλού κινδύνου για λοιμώδη νοσήματα και δεν έπασχαν κατά την ένταξή τους στη μελέτη από καρκίνο ή καρδιαγγειακά επεισόδια. Το διάστημα παρακολούθησής τους ήταν από το 1996-2002.
Περισσότερα στο https://www.ncbi.nlm.nih.gov/
Dr Αναστασία Μοσχοβάκη
Ιατρός Ειδική Παθολόγος
Φραγκοπούλου 10 Κηφισιά
Τηλέφωνο επικοινωνίας: 2106252770.
