Συνέντευξη του Υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρη Παπαστεργίου στην εφημερίδα «ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ»
11 Οκτωβρίου, 2025
Ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου έδωσε στις 11-10-2025 συνέντευξη στην εφημερίδα «ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ» και τη δημοσιογράφο Άννα Καραβοκύρη.
Πρόσφατα είχατε σημαντικές επαφές μαζί με τον Πρωθυπουργό, τόσο με τον Αντιπρόεδρο της Google όσο και με την Εκτελεστική Αντιπρόεδρο της Κομισιόν, με επίκεντρο της προστασία των ανηλίκων. Ελήφθησαν κάποιες αποφάσεις που θα υλοποιηθούν άμεσα;
Την προηγούμενη εβδομάδα είχαμε πραγματικά πολύ δημιουργικές συναντήσεις, με στόχο να προχωρήσουμε ακόμη πιο μπροστά τις δράσεις μας για την προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο. Είναι ένα θέμα που ο ίδιος ο Πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, έχει θέσει πολύ ψηλά στην κυβερνητική ατζέντα. Μεταξύ άλλων, στην Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Henna Virkkunen, παρουσιάσαμε το πώς η Ελλάδα θα ενσωματώσει στο «Kids Wallet» τη νέα ευρωπαϊκή τεχνολογική λύση για την επαλήθευση ηλικίας, που πρότεινε η Κομισιόν το καλοκαίρι. Μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου, θα είμαστε έτοιμοι και παραγωγικά το «Kids Wallet» να δίνει τη δυνατότητα επιβεβαίωσης ηλικίας με έναν απλό και έξυπνο τρόπο. Πώς; Με τη χρήση «διακριτικών ηλικίας». Αν, για παράδειγμα, μια υπηρεσία θέλει να βεβαιώσει ότι ο χρήστης είναι άνω των 15 ετών, το «Kids Wallet» θα απαντά απλώς «ναι, είναι» – χωρίς να δίνει κανένα άλλο προσωπικό στοιχείο. Σε συνδυασμό με αντίστοιχη δυνατότητα του Gov.gr Wallet, σκοπός είναι η αποτροπή πρόσβασης ανηλίκων σε περιεχόμενο ή προϊόντα που δεν είναι κατάλληλα για εκείνους, στο αλκοόλ, καπνικά, τυχερά παιχνίδια, στο διαδίκτυο αλλά και στα φυσικά καταστήματα. Είναι απαραίτητο και οι πλατφόρμες να υιοθετήσουν τα προτεινόμενα εργαλεία. Στη συνάντηση του Πρωθυπουργού με τον Αντιπρόεδρο της Google, Evan Kotsovinos, συζητήσαμε τρόπους ενίσχυσης της συνεργασίας μας για την ουσιαστική προστασία των παιδιών και των εφήβων στο διαδίκτυο και τα social media. Η ψηφιακή ασφάλεια των παιδιών απαιτεί συλλογική ευθύνη και στενή συνεργασία κράτους, τεχνολογικών εταιρειών και γονέων.
Τι ισχύει στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες για τους ανήλικους χρήστες του διαδικτύου και ποιες έχουν ήδη εφαρμόσει αντίστοιχα «Kids Wallet» με age verification;
Είμαστε από τις πρώτες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης που υλοποιήσαν όλες τις απαραίτητες τεχνικές προδιαγραφές, προκειμένου να υιοθετήσουμε την τεχνική προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την επαλήθευσης της ηλικίας των χρηστών των πλατφορμών. Ο στόχος είναι όλα τα κράτη – μέλη να έχουμε έναν κοινό τεχνικό τρόπο για την εξακρίβωση της ηλικίας. O αλγοριθμικός εθισμός, οι κίνδυνοι στο διαδίκτυο είναι προβλήματα που απαιτούν κοινές απαντήσεις. Στην άτυπη σύνοδο των Υπουργών Τηλεπικοινωνιών στο Χόρσενς της Δανίας επεσήμανα την ανάγκη να πάρουμε άμεσα όλοι μαζί αποφάσεις και να θεσμοθετήσουμε πανευρωπαϊκά αυτή την τεχνική προσέγγιση επιβεβαίωσης της ηλικίας. Οφείλουμε να διασφαλίσουμε ότι όλοι οι γονείς στην Ευρώπη θα έχουν στα χέρια τα κατάλληλα εργαλεία για να θέσουν όρια στα παιδιά τους στο διαδίκτυο, οφείλουμε να διασφαλίσουμε ότι οι πλατφόρμες και οι σχετικοί φορείς θα σέβονται τους κανόνες που θα θέσουμε.
Πώς εξελίσσεται η νέα υπηρεσία των εξωτερικών ραντεβού του ΕΣΥ που εγκαινιάστηκε πριν από λίγες ημέρες; Τι προσφέρει η εφαρμογή «MyHealth» και η πλατφόρμα «finddoctors.gov.gr»;
Τα πρώτα αποτελέσματα μας γεμίζουν πραγματικά ικανοποίηση για όσα σχεδιάζουμε και υλοποιούμε στον τομέα της ψηφιακής Υγείας. Από την 1η Οκτωβρίου που τέθηκε σε εφαρμογή η νέα διαδικασία προγραμματισμού για τα εξωτερικά ιατρεία, περισσότεροι από 200.000 πολίτες έκλεισαν ραντεβού με ιατρούς σε νοσοκομεία. Πολύ απλά και εύκολα οι πολίτες μπορούν να δουν τα διαθέσιμα ραντεβού και να επιλέξουν αυτό που τους βολεύει μέσω του «MyHealth App» και του «finddoctors.gov.gr» ή μέσω της νέας τηλεφωνικής γραμμής «1566». 133.000 πολίτες προγραμμάτισαν μέσω του «MyHealth App» και του «finddoctors.gov.gr» και 67.000 μέσω του «1566» τα ραντεβού τους. Αυτά τα νούμερα μεταφράζονται σε σημαντική διευκόλυνση για τους πολίτες αλλά και τους επαγγελματίες υγείας.
Ειδικά στο «MyHealth App», οι πολίτες έχουν πλήρη πρόσβαση στον ατομικό φάκελο υγείας τους, με όλες τις διαγνώσεις, τις συνταγές φαρμάκων, τα αποτελέσματα εξετάσεων και τις νοσηλείες, συγκεντρωμένα σε ένα σημείο.
Σε συνεργασία με τον Υπουργό Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη και τον φορέα μας την ΗΔΙΚΑ υλοποιούμε μια σειρά έργων με σκοπό να ανταποκριθούμε στις ανάγκες ενός σύγχρονου ψηφιακού συστήματος υγείας και να προσφέρουμε λύσεις που βελτιώνουν την καθημερινότητα των πολιτών. Σε αυτή τη λογική κινείται και το «Ψηφιακό Εργαλείο Αξιολόγησης της Εμπειρίας του Ασθενή στα Νοσοκομεία του ΕΣΥ» που δίνει τον λόγο στους ίδιους τους πολίτες, ώστε να αναδείξουν όσα θεωρούν ότι πρέπει να βελτιωθούν. Από την αρχή λειτουργίας του, σχεδόν 15.000 πολίτες έχουν αξιολογήσει με αυτόν τον τρόπο τις υπηρεσίες υγείας.
Πώς εξελίσσεται η διαδικασία έκδοσης προσωπικού αριθμού; Μπορούν ήδη οι πολίτες στις δημόσιες υπηρεσίες να εξυπηρετούνται μέσω του νέου αριθμού;
Όλα βαίνουν καλώς. Από την έναρξη της απόδοσής του έχουν εκδοθεί ήδη 1,7 εκατομμύρια Προσωπικοί Αριθμοί, ενώ έχουν γίνει περισσότερες από 527.000 διορθώσεις σε βασικά στοιχεία πολιτών. Για όσους ζουν στο εξωτερικό ή δεν διαθέτουν ψηφιακές δεξιότητες, η διαδικασία πραγματοποιείται κανονικά μέσω των ΚΕΠ και των Προξενείων – ήδη 149.000 πολίτες έχουν εκδώσει τον ΠΑ με αυτόν τον τρόπο. Παράλληλα, ο ΠΑ ενσωματώνεται στις νέες ταυτότητες, με 460.000 νέες ταυτότητες να φέρουν ήδη τον Προσωπικό Αριθμό. Πρόκειται αναμφίβολα για μια αναγκαία μεταρρύθμιση που έρχεται να βάλει τάξη στα μπερδεμένα και ασύνδετα πολλές φορές μητρώα του Δημοσίου. Πόσες φορές δεν έχουμε ταλαιπωρηθεί επειδή κάπου υπάρχει ακόμη μια παλιά μας διεύθυνση ή το όνομά μας έχει γραφτεί λάθος; Αυτό πλέον αλλάζει ριζικά. Κάθε πολίτης θα ταυτοποιείται με έναν και μόνο αριθμό, τον Προσωπικό Αριθμό, που μπορεί εύκολα να αποκτήσει μέσω της πλατφόρμας myInfo. Μέχρι τις 5 Νοεμβρίου, οι πολίτες μπορούν να επιλέξουν μέσω του myInfo τα δύο πρώτα ψηφία του ΠΑ. Οι αριθμοί που ήδη έχουμε, όπως ο ΑΜΚΑ, ο ΑΦΜ ή ο αριθμός ταυτότητας, φυσικά εξακολουθούν να ισχύουν, όμως σταδιακά δε θα χρειάζεται να τους χρησιμοποιούμε. Όπως καταλαβαίνετε, μια τόσο μεγάλη μεταρρύθμιση χρειάζεται χρόνο ώστε οι δημόσιες υπηρεσίες να εκπαιδευτούν στη νέα κατάσταση, αλλά και οι ίδιοι οι πολίτες να εκδώσουν ΠΑ και να τον συνηθίσουν. Στο επόμενο στάδιο, όλος ο σχεδιασμός μας θα γίνεται με βάση τον ΠΑ, συμβάλλοντας στη δημιουργία αποτελεσματικότερων, φιλικότερων και ακόμα πιο πολιτοκεντρικών υπηρεσιών.
Σκοπεύει το Υπουργείο να χρησιμοποιήσει κάποια ψηφιακά εργαλεία στη διεξαγωγή βουλευτικών ή αυτοδιοικητικών εκλογών;
Όπως καλά γνωρίζετε, η διεξαγωγή των εκλογών είναι ζήτημα του Υπουργείου Εσωτερικών. Ως Κυβέρνηση εργαζόμαστε συστηματικά για τη διευκόλυνση της συμμετοχής των πολιτών στις εκλογικές διαδικασίες. Αποκορύφωμα ήταν η καθιέρωση της επιστολικής ψήφου στις Ευρωεκλογές για πολίτες που δεν μπορούσαν να μεταβούν στο εκλογικό κέντρο, όπως οι Έλληνες του εξωτερικού, οι υπερήλικες. Ο ρόλος, άλλωστε, του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης είναι να δίνει τεχνολογικές λύσεις σε κάθε τομέα πολιτικής. Όσον αφορά στην ηλεκτρονική ψηφοφορία μέσω του φορέα μας ,του ΕΔΥΤΕ, παρέχουμε εδώ και χρόνια το σύστημα «ΖΕΥΣ» σε Φορείς και Οργανισμούς για την πραγματοποίηση εξ’ αποστάσεως ψηφοφορίας. Το χρησιμοποιούν για την ανάδειξη των Διοικήσεων τους. Τα αποτελέσματα είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά και μας προσφέρουν σημαντικές γνώσεις για το μέλλον.
Ποια είναι η εθνική στρατηγική που προωθείτε ως Κυβέρνηση για την τεχνητή νοημοσύνη;
Υλοποιούμε μια συνεκτική στρατηγική στην Τεχνητή Νοημοσύνη, ώστε να εκμεταλλευτούμε όλες τις ευκαιρίες που δημιουργεί σε κάθε τομέα δημόσιας πολιτικής. Θέλουμε την Ελλάδα στην πρώτη γραμμή της ψηφιακής μετάβασης, αξιοποιώντας την ΤΝ για να βελτιώσουμε την καθημερινότητα των πολιτών, να δημιουργήσουμε νέες ευκαιρίες ανάπτυξης. Δεν φοβόμαστε το μέλλον — το σχεδιάζουμε με επενδύσεις σε δεδομένα, υποδομές, στο ταλέντο του ανθρώπινου δυναμικού μας. Αποκτούμε στο Λαύριο τον εθνικό υπερυπολογιστή «ΔΑΙΔΑΛΟ», που θα είναι ένας από τους ισχυρότερους στον πλανήτη. Με βάση την υπολογιστική του ισχύ θα αναπτυχθεί γύρω του ένα από τα πρώτα 13 «εργοστάσια» ΤΝ της Ευρώπης, ο «Pharos». Εκεί, πανεπιστήμια, startups, ερευνητικά κέντρα, δημόσιοι και ιδιωτικοί φορείς θα έχουν πρόσβαση σε δεδομένα, υπολογιστική ισχύ και τεχνογνωσία για να αναπτύξουν προϊόντα και υπηρεσίες ΤΝ στους κρίσιμους τομείς της υγείας, της βιώσιμης ανάπτυξης, της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού. Και όλα αυτά είναι μόνο η αρχή. Η εθνική μας στρατηγική για την Τεχνητή Νοημοσύνη εξελίσσεται διαρκώς, με νέες δράσεις, συνεργασίες και επενδύσεις που θα φέρουν την Ελλάδα ακόμη πιο μπροστά στη νέα ψηφιακή εποχή.
Οι υποδομές Τεχνητής Νοημοσύνης όμως θα υλοποιηθούν μόνο στην Αθήνα;
Όχι, οι υποδομές ΤΝ δε θα περιοριστούν μόνο στην Αθήνα. Το σχέδιό μας για την άνθιση της ΤΝ αφορά ολόκληρη την Ελλάδα. Θέλουμε η χώρα μας να εξελιχθεί σε πραγματικό κέντρο καινοτομίας και γνώσης στον τομέα της ΤΝ. Στο πλαίσιο αυτό, σε συνεργασία με τον Αναπληρωτή Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Νίκο Παπαθανάση και τον Περιφερειάρχη Δυτικής Μακεδονίας Γιώργο Αμανατίδη, θα υλοποιήσουμε στη Δυτική Μακεδονία, στην Κοζάνη συγκεκριμένα, έναν νέο υπερυπολογιστή ειδικά σχεδιασμένο για εφαρμογές ΤΝ. Ο υπερυπολογιστής αυτός θα επικεντρώνεται σε λύσεις για την αγροδιατροφή και την ενέργεια, δύο τομείς με τεράστια σημασία για την τοπική και εθνική ανάπτυξη. Η επιλογή της περιοχής είναι απόλυτα στρατηγική και θα λειτουργήσει ως μοχλός καινοτομίας για ολόκληρη τη Βόρεια Ελλάδα. Το έργο έχει εξασφαλισμένη χρηματοδότηση από εθνικούς πόρους, γιατί πιστεύουμε βαθιά στη σημασία του.
«Φέρνουμε» κοντά υπερυπολογιστές, data centers, υποθαλάσσια καλώδια και νέες τεχνολογικές υποδομές, δημιουργώντας ένα ολοκληρωμένο οικοσύστημα που θα συνδέει κάθε γωνιά της Ελλάδας με το μέλλον.
Δημήτρης Παπαστεργίου: «Να νομοθετήσουμε άμεσα σε ευρωπαικό επίπεδο, ώστε οι πλατφόρμες να είναι υποχρεωμένες να ακολουθήσουν τον ευρωπαικό μηχανισμό για το ageverification» – Ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης στο άτυπο Συμβούλιο Υπουργών Τηλεπικοινωνιών της Ε.Ε. στη Δανία
10 Οκτωβρίου, 2025
«Πρέπει να κινηθούμε γρήγορα σε ευρωπαϊκό επίπεδο και να θεσμοθετήσουμε την ευρωπαϊκή προσέγγιση επαλήθευσης της ηλικίας. Αυτός είναι ο μόνος τρόπος, ώστε οι φορείς της ψηφιακής αγοράς —από τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης έως τους διαδικτυακούς εμπόρους— να πεισθούν να ενσωματώσουν και να διαλειτουργήσουν πλήρως με τη λύση επιβεβαίωσης ηλικίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής», τόνισε ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου στο Άτυπο Συμβούλιο των Υπουργών Τηλεπικοινωνιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Χόρσενς της Δανίας. «Χρειαζόμαστε άμεσες ενέργειες, γιατί κάθε μέρα και κάθε εβδομάδα που περνά, τα παιδιά βυθίζονται όλο και περισσότερο στον ψηφιακό κόσμο», συνέχισε ο Υπουργός.
Ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης παρουσίασε τον τρόπο με τον οποίο η Ελλάδα έως το τέλος Οκτωβρίου θα εντάξει στο Kids Wallet το εργαλείο age verification της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. «Είμαστε έτοιμοι και θα ενσωματώσουμε στο Kids Wallet την ευρωπαϊκή προσέγγιση επιβεβαίωσης της ηλικίας των χρηστών. Ως μια από τις πρώτες χώρες που ολοκλήρωσαν όλες τις τεχνικές προδιαγραφές, διαθέτουμε πολύτιμη εμπειρία. Είμαστε διαθέσιμοι να βοηθήσουμε και άλλα κράτη μέλη να κινηθούν γρήγορα με την ενσωμάτωση της ευρωπαϊκής λύσης στα ψηφιακά τους οικοσυστήματα», υπογράμμισε. Επίσης, ο Υπουργός, Δημήτρης Παπαστεργίου ανέφερε: «Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να χρησιμοποιήσουμε το εργαλείο επιβεβαίωσης της ηλικίας και για την αποτροπή πρόσβασης των ανηλίκων στα προϊόντα αλκοόλ και καπνού, καθώς και στις διαδικτυακές πλατφόρμες τυχερών παιχνιδιών. Στην Ελλάδα θα κινηθούμε σε αυτή την κατεύθυνση με το Kids Wallet, σε συνδυασμό με το ψηφιακό πορτοφόλι Gov.gr Wallet».
Επιπλέον, ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης τόνισε πως: «Η Ελλάδα θα υποστηρίξει τη δημιουργία μιας Ψηφιακής Ηλικίας Ενηλικίωσης της Ε.Ε.. Μπορούμε να συζητήσουμε ακόμα και μια κλιμακωτή προσέγγιση ανά ηλικιακή ομάδα, σε πανευρωπαϊκή κλίμακα. Περιμένουμε φυσικά τα πορίσματα της ομάδας εμπειρογνωμόνων που θα συσταθεί από την Πρόεδρο Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν. Δεν είναι όλες οι πλατφόρμες και οι διαδικτυακές υπηρεσίες ίδιες, ούτε θα πρέπει να ρυθμίζονται ως τέτοιες. Διάφορα όρια ηλικίας έχουν προταθεί ως κατάλληλα για την ψηφιακή ενηλικίωση. Θεωρούμε ότι η πιο αποτελεσματική επιλογή είναι να καταστεί υποχρεωτικός ένας μηχανισμός επαλήθευσης ηλικίας σε επίπεδο ΕΕ για τις πλατφόρμες. Σε αυτή την κατεύθυνση θα ήταν πρόσφορη η συνεργασία με τις πλατφόρμες και στο επίπεδο ανάπτυξης του μηχανισμού, ώστε να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη ενσωμάτωσή του».
Συνεχίζοντας, ο Υπουργός έκανε ιδιαίτερη αναφορά στον ρόλο των γονιών και στη σημασία να έχουν οι ίδιοι τα «κατάλληλα εργαλεία στα χέρια τους για να θέσουν όρια στα παιδιά τους». Συγκεκριμένα, είπε: «Δεν πρέπει ποτέ να ξεχνάμε τον καθοριστικό ρόλο που διαδραματίζουν οι γονείς στην προστασία των ανηλίκων από τον εθισμό στο διαδίκτυο. Είναι οι βασικοί οδηγοί που βοηθούν τα παιδιά να αναπτύξουν υγιείς ψηφιακές συνήθειες και κριτική επίγνωση σε ένα περιβάλλον σχεδιασμένο να αιχμαλωτίζει την προσοχή. Η αποτελεσματική πρόληψη ξεκινά από το σπίτι, με τους γονείς να ενδυναμώνουν τα παιδιά τους ώστε να πλοηγούνται υπεύθυνα και με ασφάλεια στο ψηφιακό τοπίο».
Σε τοποθέτησή του για την ψηφιακή κυριαρχία της Ευρώπης, ο Υπουργός επεσήμανε πως δεν πρόκειται για μια θεωρητική έννοια, αλλά για έναν απτό στόχο που στηρίζει την ανταγωνιστικότητα, την ανθεκτικότητα και την ασφάλεια της Ευρώπης. «Η ουσιαστική πρόοδος, τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μακροπρόθεσμα, σημαίνει την ενίσχυση της ικανότητάς μας να αναπτύσσουμε βασικές τεχνολογίες όπως οι ημιαγωγοί, η τεχνητή νοημοσύνη, η κβαντική τεχνολογία και οι ασφαλείς υποδομές cloud, εξασφαλίζοντας παράλληλα ότι αυτές αντικατοπτρίζουν τις δημοκρατικές μας αξίες και τα συμφέροντά μας. Για εμάς, ψηφιακή κυριαρχία σημαίνει μείωση των εξαρτήσεων, διασφάλιση του ελέγχου των δεδομένων και γεφύρωση της καινοτομίας με την αγορά. Η Ελλάδα υποστηρίζει ενεργά πρωτοβουλίες όπως τα AI Factories, η ασφαλής συνδεσιμότητα και οι υποδομές ψηφιακής ταυτότητας, οι οποίες δείχνουν πώς η ευρωπαϊκή συνεργασία μπορεί να αποφέρει απτά αποτελέσματα στο πεδίο», ανέφερε. Στη συνέχεια σημείωσε: «Η ψηφιακή κυριαρχία της Ευρώπης εξαρτάται από την ικανότητά μας να συνδυάζουμε την ανεξαρτησία με την εξωστρέφεια, την καινοτομία με την εμπιστοσύνη, και τις αξίες με την ανταγωνιστικότητα. Εστιάζοντας τις προσπάθειές μας, χρησιμοποιώντας τα κατάλληλα εργαλεία και απλοποιώντας το κανονιστικό πλαίσιο, μπορούμε να διασφαλίσουμε ότι η Ευρώπη θα παραμείνει παγκόσμιος ψηφιακός ηγέτης. Η Ελλάδα είναι έτοιμη να συμβάλει ενεργά σε αυτήν την κοινή ευρωπαϊκή προσπάθεια».
Στο περιθώριο του Συμβουλίου, ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης υπέγραψε τη Διακήρυξη Jutland, μια πρωτοβουλία της Δανικής Προεδρίας της Ε.Ε.. Η Διακήρυξη, που υπέγραψαν εκπρόσωποι 25 κρατών-μελών, τονίζει τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν οι ανήλικοι στο διαδίκτυο, καλεί για αποτελεσματική εφαρμογή του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου, όπως ο Κανονισμός DSA (Digital Services Act). Ως βασική λύση προτάσσεται η υποχρεωτική αυστηρή επαλήθευση ηλικίας για τους χρήστες των social media και προκρίνεται η ανάγκη πανευρωπαϊκής συζήτησης για όριο ψηφιακής ενηλικίωσης. Τέλος, υπογραμμίζεται ο σημαντικός ρόλος των γονέων και των εκπαιδευτικών για την προστασία των ανηλίκων.
