Γιάννης Χατζής από το βήμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου: "Ευρωπαϊκά Νησιά με Υποδομές - Όχι βραχυχρόνιες μισθώσεις χωρίς όρια" - Ομιλία του Προέδρου ΠΟΞ για τη νησιωτικότητα, σε εκδήλωση του Ευρωβουλευτή κ. Βαγγέλη Μεϊμαράκη
Tοποθέτηση Προέδρου κ. Γιάννη Χατζή στην εκδήλωση που πραγματοποιήθηκε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις Βρυξέλλες (02.07.2025), αφιερωμένη στη διασύνδεση και βιώσιμη ανάπτυξη των ευρωπαϊκών νησιών.
Η εκδήλωση διοργανώθηκε με πρωτοβουλία του Ευρωβουλευτή και πρώην Προέδρου ΝΔ κ. Βαγγέλη Μεϊμαράκη, στο πλαίσιο της Αντιπροεδρίας του στη Διακοινοβουλευτική Ομάδα για τις Θάλασσες, τα Νησιά και τις Παράκτιες Περιοχές (SEARICA).
…………………………………………………………
(Μετάφραση στα ελληνικά)
Αξιότιμα Μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Εκλεκτοί προσκεκλημένοι,
Σας ευχαριστώ θερμά για την ευκαιρία να απευθυνθώ σε εσάς σήμερα, σε ένα θέμα που είναι θεμελιώδες για το κοινό μας μέλλον. Μιλώ σε εσάς όχι μόνο ως εκπρόσωπος του ελληνικού τουριστικού τομέα, αλλά – και κυρίως – ως άνθρωπος που ζει μόνιμα σε νησί και γνωρίζει την νησιωτική ζωή εκ των έσω.
Ας ξεκινήσω από το αυτονόητο: Η ζωή στα νησιά δεν είναι εύκολη. Η πρόσβαση σε υγειονομική περίθαλψη, εκπαίδευση και βασικές υποδομές είναι εύθραυστη με τρόπους που παραμένουν αόρατοι για τους περισσότερους. Και παρ’ όλα αυτά, το κόστος ζωής είναι υψηλό: το ίδιο λίτρο γάλα, η ίδια κιλοβατώρα ρεύματος, η ίδια σακούλα τσιμέντου κοστίζουν πολύ περισσότερο απ’ ό,τι στην ηπειρωτική χώρα. Παρά τις δυσκολίες, τα νησιά μας επιτελούν λειτουργίες απολύτως κρίσιμες για το κοινό ευρωπαϊκό συμφέρον. Αποτελούν πύλες για τις διασυνοριακές ροές, κόμβους εποχικής εργασίας, κρίσιμα σημεία για τη ροή ενέργειας και τη θαλάσσια μεταφορά. Και η ικανότητά τους να αντεπεξέλθουν σε αυτές τις λειτουργίες – παρά τις πιέσεις όπως η ακανόνιστη μετανάστευση και οι κλιματικές διαταραχές – απειλείται σήμερα.
Στη χώρα μου, ο τουρισμός αντιστοιχεί σχεδόν στο ένα τρίτο του έμμεσου ΑΕΠ, και περίπου δύο τρίτα αυτής της αξίας παράγονται στα νησιά. Ο τουρισμός, επομένως, είναι για εμάς η διατομεακή μηχανή που στηρίζει δραστηριότητες στον κατασκευαστικό κλάδο, στη γεωργία, στην ενέργεια και στη ναυτιλία. Ωστόσο, σε περιοχές με περιορισμένες υποδομές και πεπερασμένη προσφορά κατοικίας, η ανεξέλεγκτη τουριστική ανάπτυξη γεννά μια νέα σειρά προκλήσεων. Αυτό που ξεκίνησε ως πολύτιμο εισόδημα για ένα τοπικό νοικοκυριό, εξελίχθηκε σε ένα μοντέλο ανάπτυξης που εκτοπίζει κατοίκους και αφήνει πίσω του κατακερματισμένες κοινότητες. Θα μπορούσα να μοιραστώ πολλές ιστορίες για τις σοβαρές επιπτώσεις αυτής της κατάστασης – αλλά για να σεβαστώ τον χρόνο σας, θα περάσω απευθείας στο πολιτικό δια ταύτα.
Ζώντας την πραγματικότητα των νησιών καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου, διαπιστώνω καθημερινά την επείγουσα ανάγκη για στήριξη των τοπικών υποδομών, για διασφάλιση επαρκούς συνδεσιμότητας, για προσαρμογή των φορολογικών επιβαρύνσεων (όπως ο ΦΠΑ), και για άμεση αντιμετώπιση της ανεξέλεγκτης εξάπλωσης των βραχυχρόνιων μισθώσεων που επιβαρύνουν τις δημόσιες υπηρεσίες, στρεβλώνουν την αγορά κατοικίας και καλλιεργούν ένα κλίμα αποστροφής απέναντι στον τουρισμό. Σας καλώ, λοιπόν, να εστιάσετε σε στοχευμένες πολιτικές που θα επιτρέψουν στις υφιστάμενες επιχειρήσεις να επανεπενδύσουν και να επαναπροσδιορίσουν τη θέση τους ως παραγωγοί υψηλής προστιθέμενης αξίας, διασφαλίζοντας τελικά ένα βιώσιμο μέλλον για τους κατοίκους και τους επισκέπτες των νησιών μας.
Κυρίες και κύριοι, η Ελλάδα έχει πάνω από 227 κατοικημένα νησιά, στα οποία ζει περίπου το 15% του πληθυσμού της. Πολλά από αυτά βρίσκονται πάνω στα θαλάσσια σύνορα της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τρίτες χώρες. Αν η Ευρώπη θέλει να είναι σοβαρή ως προς την κοινωνική της συνοχή, πρέπει να είναι σοβαρή και ως προς τα νησιά της. Χωρίς στοχευμένες επενδύσεις, επαρκή συνδεσιμότητα και μακροχρόνιο σχεδιασμό υποδομών, πολλά από αυτά τα μέρη δεν θα μπορέσουν ποτέ να επιτελέσουν τον ρόλο τους.
Επιτρέψτε μου να είμαι ξεκάθαρος: Το στρατηγικό βάθος της ίδιας της Ευρώπης εξαρτάται από το μέλλον των νησιών της. Δεν πρόκειται για περιθωριακά εδάφη, αλλά για τα ζωντανά σύνορα της Ένωσής μας. Όταν επενδύσεις σε υποδομές παρακάμπτουν αυτά τα μέρη – είτε λόγω τεχνικών δυσκολιών είτε λόγω έλλειψης "επενδυτικής όρεξης" – δεν χάνουμε απλώς οικονομικές ευκαιρίες. Χάνουμε ανθρώπους. Χάνουμε επιρροή. Και τελικά, υπονομεύουμε την ικανότητά μας να διατηρήσουμε τη ζωή εκεί όπου είναι στρατηγικά περισσότερο αναγκαία.
Γι’ αυτό είμαι εδώ: για να προωθήσω έναν διάλογο πολιτικών που κατανοούν ότι αυτό που διακυβεύεται δεν είναι απλώς η διατήρηση ενός τρόπου ζωής. Είναι η ίδια μας η ευρωπαϊκή ταυτότητα. Γιατί είναι στα νησιά που δοκιμάζονται πιο σκληρά οι αξίες μας – η αλληλεγγύη, η ανθεκτικότητα και η συνοχή.
Είμαι επίσης εδώ για να μεταφέρω το συναίσθημα των ανθρώπων της νησιωτικής Ευρώπης: Εμείς θα μείνουμε σ’ αυτά τα μέρη. Θα στηρίξουμε τα σχολεία, τους ηλικιωμένους, τις τοπικές μας κοινότητες. Θα αντιμετωπίσουμε τις αντιξοότητες. Θα επενδύσουμε σε καλύτερες θέσεις εργασίας, γιατί είμαστε περήφανοι που είμαστε οι πρεσβευτές της ευρωπαϊκής ταυτότητας στις πιο απομακρυσμένες γωνιές της Ένωσής μας.
Αξιότιμα μέλη της ευρωπαϊκής μας κοινότητας, έχετε αποδείξει ξανά και ξανά τη δέσμευσή σας στις αξίες που υπερβαίνουν σύνορα και γενιές. Σας καλώ, λοιπόν, να τιμήσετε ξανά αυτή την παρακαταθήκη. Να δείξετε ότι όχι μόνο οι αξίες σας έχουν σημασία, αλλά και ότι τα νησιά μας έχουν σημασία για την Ευρώπη.
………………………………………………………………………..
(Τοποθέτηση Προέδρου κ. Γιάννη Χατζή στα αγγλικά)
Dear Members of the European Parliament and Distinguished attendees: I would like to thank you for the opportunity to address you today on such an important topic, one that is fundamental to our common future I speak to you not only as a representative of the Greek tourism sector, but, more importantly, as someone who lives year-round on an island and knows island life inside out.
First, let me state the obvious: Island life is not easy. Access to healthcare, education, and basic infrastructure is fragile in ways often invisible to most. And still, life is expensive: the same litre of milk, the same kilowatt of electricity, the same bag of cement costs significantly more than on the mainland. Despite these challenges, our islands perform functions central to our common well-being. They serveas entry points for cross-border movement, hubs for seasonal labor, and critical nodes in energy flows and maritime transport. And their ability to perform those functions, despite challenges such as, irregular migration and climate disruption, is at stake today.
In my country tourism accounts for one-third of indirect GDP, and two-thirds of that value is created on islands. Hence for us, Tourism is the vital cross-sectoral engine, supporting businesses in construction, agriculture, energy, and shipping. However, in areas with limited infrastructure and finite housing, we should not underestimate the fact that unregulated development poses a whole new set of challenges. What was initially a valuable income stream for a local household, has already morphed into a development model that displaces residents and leaves fragmented communities behind. I could share many stories about the dire consequences of this situation. But, to save your time, I will leave these examples for another day and come promptly to the policymaking issue.
Having lived the realities of our islands throughout all seasons, I witness firsthand the pressing need to support local infrastructure, ensure adequate connectivity, adjust VAT burdens and address the unprecedented proliferation of unregulated short-term rentals which overload public services, distort housing markets, and cultivate touristophobia. Therefore, I urge you to focus on crafting smart targeted policies that allow existing businesses to - reinvest and reinvent themselves as high value-added contributors, ultimately protecting our home for both residents and visitors.
Ladies & Gentleman, Greece has over 227 inhabited islands - home to 15% of its population - and many of them lie along the EUs longest maritime border with a third country. If Europe is serious about cohesion, it must be serious about its islands. Without targeted investment, adequate connectivity, and long-term infrastructure planning, many of these places will never play the roles they are supposed to.
Allow me to make myself clear: The strategic depth of Europe itself relies on the future of our islands. These are not marginal territories but the living frontiers of our Union. When infrastructure investments bypass these areas - either due to logistical challenges or limited risk appetite - we don’t just lose economic opportunity. We lose our people. We lose our influence. And ultimately, we erode our capacity to sustain life where it is most necessary strategically.
For this reason, I’m here to promote dialogue on policies that understand, that at stake is not merely the preservation of a lifestyle, but our civilization itself. Because it is on the islands that our most important values - solidarity, resilience, and cohesion are tested most.
I am also here to convey the sentiment of my fellow neighbours: We will stay in these places, to support our schools, our elders, our communities. We will fight adversity. We will invest in better jobs, because we are proud to be the ambassadors of European identity in the remotest corners of our Union.
Dear esteemed members of our European Community you have demonstrated again and again your commitment to our values that transcend borders and generations. I urge you once more to stand by your legacy and show not only that these values matter to you, but also that these islands matter to Europe.
