Στην προσπάθεια για αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής έχουμε μαζί μας την πλειονότητα της κοινωνίας
30 Νοεμβρίου, 2023
Από το Γραφείο Τύπου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση:
«Ακούμε κάθε εύλογη παρατήρηση, αλλά στο τέλος υπάρχει και η συνείδησή μας. Και η δική μου συνείδηση λέει ότι δεν μπορώ να δέχομαι, ο ελεύθερος επαγγελματίας να πληρώνει πολύ λιγότερο φόρο από τον μέσο υπάλληλο του. Αν εσείς θέλετε να τα πληρώνουν όλα οι μισθωτοί και συνταξιούχοι , να έχετε το θάρρος να το πείτε ξεκάθαρα. Εμείς κάνουμε παρεμβάσεις σε πολλά και διαφορετικά επίπεδα, δεν διεκδικούμε το αλάθητο αλλά προσπαθούμε να βάλουμε μία τάξη για να έχουμε ένα πιο δίκαιο φορολογικό σύστημα και να οδηγήσουμε κάποιους που δεν πληρώνουν καθόλου ή πληρώνουν λιγότερα από τους υπαλλήλους τους, να πληρώσουν έστω ένα μέρος από αυτά που τους αναλογεί. Και έχουμε μαζί μας την πλειονότητα της κοινωνίας και όλους τους ελεύθερους επαγγελματίες οι οποίοι είτε αισθάνονται ότι πληρώνουν δυσανάλογο βάρος γιατί αντιλαμβάνονται ότι κάποιες παθογένειες που υπάρχουν επί δεκαετίες πρέπει να αντιμετωπιστούν. Η φοροδιαφυγή είναι μία από αυτές και είμαστε αποφασισμένοι να την αντιμετωπίσουμε».
Αυτό επεσήμανε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κωστής Χατζηδάκης μιλώντας σήμερα στη συνεδρίαση της Διαρκούς Επιτροπής Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής για το σχέδιο νόμου “Μέτρα για τον περιορισμό της φοροδιαφυγής”.
Ο κ. Χατζηδάκης απάντησε σε δέκα μύθους που έχουν αναπτυχθεί γύρω από το νομοσχέδιο επισημαίνοντας τα εξής:«Με το νομοσχέδιο στοχοποιείτε τους ελεύθερους επαγγελματίες»: Στην πραγματικότητα στοχοποιούμε την φοροδιαφυγή. Έχουν παρουσιαστεί επίσημα στοιχεία από την ΑΑΔΕ σύμφωνα με τα οποία το 71 % των ελεύθερων επαγγελματιών δήλωσε πέρυσι εισοδήματα χαμηλότερα από τον κατώτατο μισθό ενώ το 27 % δηλώνει συνεχώς επί πέντε έτη ζημιές η μηδενικά εισοδήματα. Μεσοσταθμικά οι ελεύθεροι επαγγελματίες που δηλώνουν κάτω από 10.000 € πληρώνουν φόρο 867 € ενώ ο μέσος άνθρωπος πληρώνει 1160 €. Να σκεφτούμε αν θεωρούμε δίκαιο ο υπάλληλος να πληρώνει περισσότερο από τον εργοδότη του.
«Δεν το είχατε πει προεκλογικά»: Είχαμε πει ότι θα καταργήσουμε το τέλος επιτηδεύματος σε ορίζοντα τριετίας και το καταργούμε νωρίτερα, σε ορίζοντα διετίας. Είχαμε πει επίσης ότι αυτό θα συνδυαστεί με την φορολογική συμμόρφωση του κλάδου και αυτό επιδιώκουμε.
«Τσουβαλιάζετε τους ελεύθερους επαγγελματίες με ένα οριζόντιο μέτρο». Θεσπίζουμε ένα τεκμήριο με σημείο αναφοράς όχι τον μέσο αλλά τον κατώτατο μισθό και επ’ αυτού υπάρχουν εξαιρέσεις και διαβαθμίσεις. Για παράδειγμα υπάρχουν οι εξαιρέσεις για τις νεοσύστατες επιχειρήσεις , ο συνυπολογισμός μισθών-συντάξεων, του εισοδήματος από αγροτικές εκμεταλλεύσεις για την κάλυψη του τεκμηρίου, οι εξαιρέσεις για τα μπλοκάκια, τους ανάπηρους κ.α. Και υπάρχουν διαβαθμίσεις προς τα πάνω ανάλογα με την συνολική μισθοδοσία και το τζίρο εφόσον υπερβαίνει το μέσο όρο του κλάδου. Η κυβέρνηση δεν είναι υπέρ της άποψης να πληρώνουν όλοι το ίδιο γιατί προσπαθούμε να αντιμετωπίσουμε μια κοινωνική αδικία και στην κατεύθυνση αυτή λάβαμε υπόψη παρατηρήσεις που διατυπώθηκαν στο πλαίσιο της διαβούλευσης.
«Θεσπίζετε κάποιες ρητές εξαιρέσεις αλλά εγώ δεν είμαι σε αυτές τις κατηγορίες και με αδικείτε γιατί βγάζω χαμηλότερο εισόδημα». Θέτουμε με ρητή διατύπωση πως όποιος θεωρεί ότι αδικείται μπορεί να πάει στις αρμόδιες αρχές, να αποδείξει τους ισχυρισμούς του και να πληρώσει λιγότερο φόρο.
«Λέτε ότι είστε φιλελεύθερη κυβέρνηση αλλά κυνηγάτε την επιχειρηματικότητα». Όποιος το λέει αυτό συγχέει την επιχειρηματικότητα με την φοροδιαφυγή και την παραβατικότητα.
«Είναι δυνατόν να εφαρμόζονται σήμερα τεκμήρια;» Μα σήμερα ήδη εφαρμόζονται τεκμήρια όπως το σύστημα των αντικειμενικών αξιών ακινήτων και στο τεκμήριο διαβίωσης. Και σε άλλες πιο προηγμένες χώρες όπως η Γαλλία και Ιταλία υπάρχουν τεκμήρια για τους ελεύθερους επαγγελματίες.
«Δεν αξιοποιείτε την σύγχρονη τεχνολογία». Μα αυτό ακριβώς κάνουμε με την διασύνδεση των POS με τις ταμειακές μηχανές, με τα ηλεκτρονικά τιμολόγια, το σύστημα MyData που περιλαμβάνονται στο νομοσχέδιο.
«Δεν ασχολείστε με τα “μεγάλα ψάρια”». Σε αυτό το νομοσχέδιο υπάρχει ξεχωριστό κεφάλαιο σε σχέση με τις παραβάσεις στα καύσιμα που είναι πολύ μεγάλες και σημαντικές, και γίνονται από όχι πολύ αθώα κυκλώματα, τόνισε ο κ.Χατζηδάκης. «Υπενθυμίζω επίσης τις επιβαρύνσεις των ηλεκτροπαραγωγών, των διυλιστηρίων και το γεγονός ότι από το φόρο εισοδήματος νομικών προσώπων εισπράττουμε τα τελευταία χρόνια ολοένα και μεγαλύτερα ποσά. Και με το σύστημα του τεκμαρτού προσδιορισμού θα απελευθερωθεί σημαντικό τμήμα του ελεγκτικού μηχανισμού για να επικεντρωθεί στα μεγαλύτερα ψάρια».
«Οδηγείτε τους ελεύθερους επαγγελματίες στην εξόντωση». Η φορολογική επιβάρυνση των ελεύθερων επαγγελματιών στη χώρα μας αντιστοιχεί στο 0,8 % του ΑΕΠ, με τις πρωτοβουλίες που αναλαμβάνουμε θα πάει στο 1,1 % ενώ ο μέσος όρος της ΕΕ είναι το 2.1 %.
«Αγνοείτε τις αντιδράσεις». Συζητήσαμε και συζητούμε με όλους ανεξαιρέτως τους ενδιαφερόμενους. Θέσαμε το νομοσχέδιο σε διαβούλευση, κάναμε σημαντικές παρεμβάσεις μετά από αυτήν και συνεχίζουμε να συζητάμε και στη Βουλή και με κοινωνικές ομάδες.
Ο κ. Χατζηδάκης υπενθύμισε ότι στο νομοσχέδιο περιλαμβάνονται 11 διαφορετικές παρεμβάσεις για την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής, μια από τις οποίες είναι το σύστημα φορολόγησης των ελεύθερων επαγγελματιών, και αναφέρθηκε στο χρονοδιάγραμμα εφαρμογής ορισμένων από αυτά τα μέτρα. Ειδικότερα:
-Στους πρώτους μήνες του 2024 θα ολοκληρωθεί η διασύνδεση των ταμειακών μηχανών με τα POS.
-Τις επόμενες ημέρες θα εκδοθεί Υπουργική Απόφαση για την επέκταση της υποχρεωτικής κατοχής συστήματος ηλεκτρονικών πληρωμών και στους υπόλοιπους κλάδους λιανικής. Βούληση της κυβέρνησης είναι να επεκταθούν τα συστήματα αυτά και σε άλλες επαγγελματικές ομάδες.
-Πολύ σύντομα θα κατατεθεί στην ΕΕ το αίτημα για την υποχρεωτικότητα των ηλεκτρονικών τιμολογίων που χρειάζεται έγκριση, προκειμένου το μέτρο να εφαρμοστεί μέσα στο 2024.
-Μέσα στο 2024 θα εφαρμοστεί επίσης η υποχρεωτικότητα του συστήματος MyData τόσο για τα έσοδα όσο και για τα έξοδα.
-Θεσπίζεται η υποχρέωση αγοραπωλησίας ακινήτων αποκλειστικά με τραπεζικά μέσα πληρωμής, όχι με μετρητά.
-Το ψηφιακό δελτίο αποστολής ενεργοποιείται πιλοτικά από τις αρχές του 2024 και πλήρως μέσα στο έτος με αποφάσεις της ΑΑΔΕ.
-Αυξάνεται το πρόστιμο για χρήση μετρητών σε συναλλαγές άνω των 500 ευρώ, σε ποσό διπλάσιο της συναλλαγής.
-Θεσμοθετείται η πληρωμή του 50 % των προνοιακών επιδομάτων με χρεωστική κάρτα.
-Λαμβάνονται αυστηρά μέτρα για το λαθρεμπόριο καυσίμων και κυρίως για τις εταιρείες εμπορίας. Όχι μόνο για αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής αλλά και για λόγους που έχουν να κάνουν με το κοινό περί δικαίου αίσθημα.
-Τίθεται μια ισορροπημένη ρύθμιση για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις.
«Τοποθετούμαστε υπεύθυνα και σοβαρά και ερχόμαστε με θάρρος και προσέγγιση κοινής λογικής να αντιμετωπίσουμε το πρόβλημα της φοροδιαφυγής. Θα μας κρίνει όλους η συνείδηση μας, οι πολίτες, τα παιδιά μας. Και ο ιστορικός του μέλλοντος θα δει την προσπάθεια της κυβέρνησης και την τοποθέτηση της αντιπολίτευσης που λέει διάφορες θεωρίες στα μπαλκόνια αλλά από την άλλη προσπαθεί να χαϊδέψει κάποιους ψηφοφόρους. Εμείς έχουμε ξεκάθαρη κατεύθυνση, είμαστε υπέρ της επιχειρηματικότητας αλλά είναι άλλο η επιχειρηματικότητα και άλλο η παραβατικότητα», κατέληξε ο κ. Χατζηδάκης.
ΑΠΟ ΤΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ
20 Νοεμβρίου, 2023
Βέβαιος ότι η ελληνική οικονομία θα επιτύχει στο τέλος του έτους τον στόχο για πρωτογενές πλεόνασμα 1,1% του ΑΕΠ, δηλώνει ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κωστής Χατζηδάκης. Παράλληλα, στην αποκλειστική συνέντευξή του στο ΑΠΕ- ΜΠΕ, ο υπουργός επισημαίνει πως, σε σχέση με τις προηγούμενες εκτιμήσεις, στο τελικό κείμενο του προϋπολογισμού που κατατίθεται την Τρίτη, αλλάζουν σημαντικά προς το θετικότερο αφ’ ενός οι επενδύσεις (αναμένεται να αυξηθούν το 2024 με ρυθμό 15,1% έναντι προηγούμενης πρόβλεψης για αύξηση 12,1%), και αφ’ ετέρου η μεγάλη αύξηση των δαπανών για την Υγεία και την Παιδεία.
Ερωτηθείς για πιθανές αλλαγές στον νέο τρόπο φορολόγησης των ελεύθερων επαγγελματιών, αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο, μετά τη δημόσια διαβούλευση, για αλλαγές, λέγοντας ότι «όπως συμβαίνει σε κάθε δημόσια διαβούλευση θα εξετάσουμε όλα τα σχόλια ειλικρινά και απροκατάληπτα». Ωστόσο, προσθέτει, ότι «οι όποιες αλλαγές θα είναι σημειακές», επισημαίνοντας πως η Πολιτεία δεν μπορεί να συνεχίσει να «ευλογεί» τη φοροδιαφυγή.
Παράλληλα, ο υπουργός δείχνει να μην συμμερίζεται τις ανησυχίες της Τραπέζης της Ελλάδος για νέα αύξηση των «κόκκινων» δανείων λόγω πληθωρισμού και υψηλών επιτοκίων, λέγοντας ότι «δεν φαίνεται ότι στον ορατό ορίζοντα θα έχουμε νέα άνοδό τους (σ.σ. των επιτοκίων από την ΕΚΤ)». Και δηλώνει πως «η ώθηση που η πολιτική μας δίνει στην οικονομία είναι και η καλύτερη άμυνα» για τα «κόκκινα» δάνεια, ενώ υπάρχει και ένα δεύτερο αντίβαρο, το νυν θεσμικό πλαίσιο που ενισχύεται.
Την Τρίτη παρουσιάζετε τον προϋπολογισμό. Μπορείτε να μας δώσετε μία πρόγευση;
Παρά το γεγονός ότι το 2023 ήταν μία εκλογική χρονιά και ακόμα περισσότερο μία χρονιά με μεγάλες φυσικές καταστροφές και αντίστοιχες υποχρεώσεις του Δημοσίου, ο προϋπολογισμός υπεραποδίδει, διότι υπεραποδίδει η οικονομία! Και η οικονομία υπεραποδίδει διότι τέσσερα χρόνια τώρα εφαρμόζουμε μία σοβαρή οικονομική πολιτική: με μείωση των φόρων και των εισφορών, απλοποίηση των αδειοδοτικών διαδικασιών, προώθηση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, προσέλκυση περισσότερων επενδύσεων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία εκτέλεσης του προϋπολογισμού, μπορούμε να είμαστε αρκετά σίγουροι ότι στο τέλος της χρονιάς θα πετύχουμε τον στόχο μας για πρωτογενές πλεόνασμα της τάξεως του 1,1% του ΑΕΠ! Αυτά που αλλάζουν σημαντικά προς το θετικότερο για το 2024 σε σχέση με τις προηγούμενες εκτιμήσεις μας είναι: Πρώτον, το ότι οι επενδύσεις αναμένεται να αυξηθούν το 2024 με ρυθμό 15,1% έναντι προηγούμενης πρόβλεψης για αύξηση 12,1%. Και, δεύτερον, η σημαντική αύξηση των δαπανών για την Υγεία και την Παιδεία, με πόρους που θα προέλθουν από την προσπάθειά μας για τον περιορισμό της φοροδιαφυγής. Όλα αυτά δείχνουν ότι η κυβέρνηση συνδυάζει στην πράξη την οικονομική και δημοσιονομική σοβαρότητα με την κοινωνική ευαισθησία!
Ανακοινώσατε το επίδομα κοινωνικής αλληλεγγύης για τους ευάλωτους. Μπορούν να είναι οι πολίτες αισιόδοξοι ότι αυτό θα συμβεί και το 2024;
Ε, είναι πολύ νωρίς να μιλάμε γι’ αυτό! Ακόμα δεν τελείωσε το 2023! Σε κάθε περίπτωση, το 2023, μαζί με την απαρέγκλιτη τήρηση των δημοσιονομικών μας στόχων, πετύχαμε ένα πλεόνασμα σε σχέση με τους στόχους, το οποίο το επιστρέφουμε στην κοινωνία: 352 εκατ. ευρώ τα οποία θα δοθούν τα Χριστούγεννα σε 2,3 εκατομμύρια ευάλωτους συμπολίτες μας (ευάλωτες οικογένειες, χαμηλοσυνταξιούχους, άτομα με αναπηρία, δικαιούχους του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος). Ως αποτέλεσμα, μαζί με τις ενισχύσεις που είχαν ήδη προβλεφθεί (Youth Pass, επίδομα προσωπικής διαφοράς, αύξηση 8% στο ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα, επίδομα θέρμανσης), η ενίσχυση του εισοδήματος των πολιτών το Δεκέμβριο είναι της τάξεως των 717 εκατ. ευρώ. Θυμίζω, επίσης, τα μόνιμα μέτρα στήριξης που ισχύουν από το 2024 (αυξήσεις σε μισθούς των δημοσίων υπαλλήλων, αυξήσεις στις συντάξεις, αύξηση του αφορολόγητου για οικογένειες με παιδιά, μείωση του ΕΝΦΙΑ για ασφαλιζόμενες κατοικίες, απαλλαγή των πρώην δικαιούχων ΕΚΑΣ από τη συμμετοχή στη δαπάνη αγοράς φαρμάκων), τα οποία φτάνουν το 1,6 δισ. ευρώ ετησίως!
Από τα οποία, υπογραμμίζω τα εξής δύο στοιχεία: Πρώτον, ότι ο μέσος δημόσιος υπάλληλος από τις κυβερνητικές πρωτοβουλίες για το 2023 και 2024 θα δει μία καθαρή αύξηση των αποδοχών του κατά 1.476 ευρώ ετησίως. Οι δε χαμηλοσυνταξιούχοι, συμπεριλαμβανομένων των πρόσφατων μέτρων της κυβέρνησης, θα έχουν αυξήσεις της τάξεως του περίπου 5%. Θέλω, όμως, να κάνω και την εξής σημείωση: Αν σήμερα μπορούμε και δίνουμε αυτά που δίνουμε, το καταφέρνουμε διότι εφαρμόζουμε μια σοβαρή οικονομική πολιτική. Επομένως, ας μην ακούει κανείς όλους αυτούς που μπαίνουν σε πλειοδοσίες, τάζουν λαγούς με πετραχήλια και εμφανίζονται έτοιμοι να δώσουν τα πάντα. Μόνο με οικονομική σοβαρότητα μπορούμε να πάμε μπροστά και έτσι είμαστε αποφασισμένοι να συνεχίσουμε!
κ. Υπουργέ, θέσατε σε δημόσια διαβούλευση το νέο νομοσχέδιο για την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής. Υπάρχουν, ωστόσο, αντιδράσεις. Θα κάνετε αλλαγές;
Το φορολογικό νομοσχέδιο είναι βασική μεταρρυθμιστική πολιτική της κυβέρνησης. Αντανακλά τη βούλησή της να αντιμετωπίσει το θέμα της φοροδιαφυγής με έναν τρόπο αποτελεσματικό και ισορροπημένο. Με 11 διαφορετικές πρωτοβουλίες. Ο ίδιος ο πρωθυπουργός ήταν πολύ ξεκάθαρος στις πρόσφατες δηλώσεις του. Όπως ο ίδιος σημείωσε, η κυβέρνηση θα επιμείνει στη βασική φιλοσοφία του νομοσχεδίου.
Βεβαίως, όπως συμβαίνει σε κάθε δημόσια διαβούλευση θα εξετάσουμε όλα τα σχόλια ειλικρινά και απροκατάληπτα. Σε κάθε περίπτωση, όμως, οι όποιες αλλαγές θα είναι σημειακές και δεν τις ξέρουμε αυτή τη στιγμή. Διότι η διαβούλευση μόλις άρχισε! Επομένως, όσα γράφονται είναι εκτός τόπου και χρόνου! Θα ήταν, ωστόσο, άδικο για όλους αυτούς που πληρώνουν τους φόρους τους η Πολιτεία να συνεχίσει να «ευλογεί» τη φοροδιαφυγή για λόγους ακατανόητους. Από όπου και αν προέρχεται αυτή. Η κυβέρνηση λοιπόν θα προχωρήσει μπροστά δείχνοντας σε όλους τους Έλληνες πολίτες ότι κατανοεί, αλλά και αντιμετωπίζει το πρόβλημα με σοβαρότητα. Και θα ήταν ιδιαίτερα ενδιαφέρον να δούμε αν θα υπάρξει «κίνημα» υπέρ της φοροδιαφυγής στην πατρίδας μας!
Πολλές κυβερνήσεις έχουν εξαγγείλει την πάταξη της φοροδιαφυγής, χωρίς να φέρουν αποτελέσματα. Υπάρχει, συνεπώς, μεγάλη δυσπιστία στην κοινή γνώμη. Τι απαντάτε;
Είναι αλήθεια ότι η φοροδιαφυγή είναι ένα διαχρονικό πρόβλημα. Δεν αληθεύει, ωστόσο, ότι δεν έχει υπάρξει καμία πρόοδος. Δείτε τα ηλεκτρονικά τιμολόγια και τις ηλεκτρονικές συναλλαγές, τα οποία προχώρησαν την περασμένη τετραετία. Δείτε το λεγόμενο «κενό ΦΠΑ»- τα έσοδα δηλαδή που χάνουμε ετησίως από τον ΦΠΑ- το οποίο έχει μειωθεί από το 23% το 2018 στο 15% σήμερα. Και το οποίο θέλουμε με τις πρωτοβουλίες μας να το μειώσουμε στον μέσο όρο της ΕΕ που είναι το 9%.
Υπάρχει λοιπόν πρόοδος. Το πρόβλημα, ωστόσο, της φοροδιαφυγής είναι σοβαρό. Και γι’ αυτόν τον λόγο επιχειρούμε να παρέμβουμε σε πολλά και διαφορετικά επίπεδα, προκειμένου να υπάρξουν χειροπιαστά αποτελέσματα: Διευρύνουμε τις ηλεκτρονικές συναλλαγές, περιορίζουμε τη χρήση των μετρητών, υιοθετούμε αυστηρά μέτρα για την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου, εκσυγχρονίζουμε το πλαίσιο για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις, προωθούμε ένα δικαιότερο σύστημα φορολόγησης των ελεύθερων επαγγελματιών. Με αυτήν την πολύπλευρη προσπάθεια, είμαστε αισιόδοξοι ότι θα καταφέρουμε πράγματι να περιορίσουμε την κοινωνική μάστιγα της φοροδιαφυγής!
Κάποιοι επικριτές της κυβέρνησης, όμως, λένε ότι πάτε να περιορίσετε τη φοροδιαφυγή βάζοντάς τα με τους μικρούς, διότι δεν θέλετε να τα βάλετε με τα «μεγάλα ψάρια»…
Το αντίθετο! Οι πρωτοβουλίες για τις οποίες σας μίλησα αφορούν σε όλες τις επιχειρήσεις ανεξαρτήτως μεγέθους. Ενώ υπάρχουν και ρυθμίσεις- όπως η ρύθμιση για το λαθρεμπόριο και οι έμμεσες τεχνικές ελέγχου- οι οποίες στοχεύουν ακριβώς τα «μεγάλα ψάρια». Από την εφαρμογή αυτών των δράσεων, όλοι οι πολίτες θα βγουν ωφελημένοι. Και φυσικά και οι ίδιες οι επιχειρήσεις- και ιδίως οι πιο μικρές- οι οποίες θα δουν να ενισχύονται οι κανόνες του ανταγωνισμού και της δίκαιης φορολόγησης. Αλλά ακόμα και τις παρεμβάσεις μας στους ελεύθερους επαγγελματίες αν δείτε, καθώς θα μειώσουν τον όγκο δουλειάς της ΑΑΔΕ, θα τής δώσουν τη δυνατότητα να επικεντρωθεί στο κυνήγι της μεγάλης φοροδιαφυγής στα μεγαλύτερα εισοδήματα!
Μιας και αναφέρετε τους ελεύθερους επαγγελματίες, οι εκπρόσωποί τους ισχυρίζονται ότι με το νομοσχέδιο τελικά μπαίνει ένας κεφαλικός φόρος. Τι απαντάτε;
Προκαλώ τον οποιονδήποτε να έρθει να μου δείξει πού στο νομοσχέδιο αναφέρεται η οποιαδήποτε αύξηση των φορολογικών συντελεστών, ή η οποιαδήποτε επιβολή νέου φόρου! Αυτό το οποίο επιχειρούμε να κάνουμε, είναι να εφαρμόσουμε κανόνες κοινής λογικής στο ζήτημα της φορολόγησης των ελεύθερων επαγγελματιών. Σήμερα, από τους 500.000 ελεύθερους επαγγελματίες που έχουν εισοδήματα μόνο από την άσκηση του επαγγέλματός τους, οι μισοί (54%) δηλώνουν μηδενικό εισόδημα, ενώ το 85% δηλώνει ετήσιο εισόδημα κάτω από το εισόδημα που δηλώνουν οι εργαζόμενοι με τον κατώτατο μισθό!
Εμείς λέμε ότι δεν είναι νοητό ένας ελεύθερος επαγγελματίας και μάλιστα επί σειρά ετών να επιβιώνει με ζημιές ή να δηλώνει λιγότερα από έναν εργαζόμενο που αμείβεται με τον κατώτατο μισθό. Αλλά, επίσης, ότι δεν μπορεί αυτή η κατηγορία να πληρώνει μεσοσταθμικά φόρους 867 ευρώ ετησίως, ενώ ο μέσος εργαζόμενος πληρώνει ετησίως 1.160 ευρώ σε φόρους! Για να το πω απλά: Θέλουμε οι μισθωτοί να πληρώνουν περισσότερο από όσο πληρώνουν τα αφεντικά τους; Αν το θέλουμε, ας συμφωνήσουμε ως κοινωνία ότι θα πορευτούμε με το υπάρχον σύστημα. Αλλά σε αυτήν την περίπτωση, παρακαλώ, ας σταματήσουμε και τη συζήτηση γύρω από το πρόβλημα της φοροδιαφυγής στην πατρίδα μας!
Ακόμη και έτσι, όμως, η φορολογική επιβάρυνση των ελεύθερων επαγγελματιών δεν αντιβαίνει τις σχετικές προεκλογικές δεσμεύσεις της ΝΔ;
Εμείς είμαστε που την προηγούμενη τετραετία μειώσαμε πάνω από 50 φόρους και εισφορές. Εμείς είμαστε που ήδη από την αρχή αυτής της τετραετίας δρομολογήσαμε τη επιπλέον μείωση του ΕΝΦΙΑ κατά 10% για τις κατοικίες που ασφαλίζονται για φυσικές καταστροφές. Εμείς είμαστε που αυξήσαμε το αφορολόγητο για τις οικογένειες με παιδιά. Αλλά ακόμα και τώρα αν δείτε, σε αυτό το νομοσχέδιο για την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής, αυτό που κάνουμε είναι ότι μειώνουμε έναν ακόμη φόρο, το τέλος επιτηδεύματος, το οποίο θα μειωθεί αρχικά κατά 50% το 2024- για τους ελεύθερους επαγγελματίες που δηλώνουν περισσότερα από την «ελάχιστη αμοιβή»- και θα καταργηθεί, τελικά, στη διετία. Νωρίτερα δηλαδή σε σχέση με την προεκλογική μας δέσμευση! Αυτό, όμως, που επίσης είχαμε προεκλογικά πει ήταν ότι η περαιτέρω μείωση των φορολογικών συντελεστών θα συνδεθεί και με την αύξηση της φορολογικής συμμόρφωσης. Αυτό ακριβώς, λοιπόν, επιχειρούμε να κάνουμε!
Μία άλλη επιφύλαξη που εγείρεται είναι μήπως με το νέο σύστημα ουσιαστικά «απαγορεύεται» να έχει κάποιος επαγγελματίας ζημιές, αφού θα πληρώνει σε κάθε περίπτωση φόρο σαν να έχει κέρδη;
Το σύστημα που φέρνουμε δεν είναι κάποια δική μας πατέντα. Κάτι αντίστοιχο κάνουν η Γαλλία και η Ιταλία. Χώρες, οι οποίες κανείς νομίζω δεν αμφισβητεί ότι είναι πιο προηγμένες από εμάς. Ταυτόχρονα, όμως, αν δείτε τα έσοδα που έχουν οι άλλες χώρες της ΕΕ από τη φορολογία των ελευθέρων επαγγελματιών αυτά αντιστοιχούν στο 2,1% του ΑΕΠ. Στην Ελλάδα πάλι είναι μόλις 0,8% του ΑΕΠ. Και με την παρέμβασή μας πάμε στο 1,1%- 1,2%. Ε, δεν το λες και κάποια ακραία αύξηση!
Παρόλα αυτά, το νομοσχέδιο αναγνωρίζει την πιθανότητα ένας ελεύθερος επαγγελματίας για κάποιο διάστημα να μην μπορεί να αντεπεξέλθει στις επαγγελματικές του υποχρεώσεις. Γι’ αυτόν τον λόγο, από την αρχή είπαμε ότι το τεκμήριο θα είναι μαχητό. Και συμπεριλάβαμε συγκεκριμένες προβλέψεις όπως, ιδίως, λόγοι ανωτέρας βίας, λόγοι υγείας, φυσικές καταστροφές, στρατιωτική θητεία, εγκυμοσύνη κλπ. Μπορεί, όμως, ακριβώς επειδή το τεκμήριο είναι μαχητό, κάθε ελεύθερος επαγγελματίας που θεωρεί ότι αδικείται και δεν καλύπτεται ούτε από αυτές τις εξαιρέσεις να πάει στις αρμόδιες αρχές και να το αποδείξει με αντίστοιχο έλεγχο φυσικά. Όπως ακριβώς ισχύει και με το τεκμήριο διαβίωσης σήμερα για το λεγόμενο «Ε1». Μόνο που δεν είναι πολλοί εκείνοι που το κάνουν!
Υπενθυμίζω, επίσης, ότι την ίδια ώρα προβλέπεται μηδενικό τεκμήριο για νέους επαγγελματίες για τα 3 πρώτα χρόνια λειτουργίας τους και μόνο από τον έκτο χρόνο θα πληρώνουν το 100% του φόρου τού τεκμηρίου. Προβλέπεται, επίσης, μειωμένο τεκμήριο κατά 50% για όσους κατοικούν σε χωριά κάτω των 500 κατοίκων ή σε νησιά κάτω των 3.100 κατοίκων και μηδενικό τεκμήριο για άτομα με αναπηρία. Εν κατακλείδι, με το νομοσχέδιο αυτό αναγνωρίζουμε τις ειδικές συνθήκες στις οποίες ένας ελεύθερος επαγγελματίες θα μπορούσε να περιέλθει και του δίνουμε όπου απαιτείται ειδικές διευκολύνσεις και εξαιρέσεις!
Από την Τράπεζα της Ελλάδος εκφράζονται ανησυχίες για αύξηση των «κόκκινων» δανείων λόγω πληθωρισμού και υψηλών επιτοκίων. Συμμερίζεστε τις εν λόγω ανησυχίες;
Ασφαλώς και είναι ένα πρόβλημα τα υψηλά επιτόκια. Έχουν επιβληθεί άλλωστε αυτά τα επιτόκια από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Δεν φαίνεται, πάντως, ότι στον ορατό ορίζοντα θα έχουμε νέα άνοδό τους. Από εκεί και πέρα, όμως, έχουμε δύο σημαντικά αντίβαρα. Το πρώτο είναι ότι η ελληνική οικονομία πάει καλά. Αναπτύσσεται με υψηλότερους ρυθμούς από τις άλλες ευρωπαϊκές οικονομίες, πήρε την επενδυτική βαθμίδα, ανοίγουν νέες δουλειές, μειώνεται η ανεργία, αυξάνεται το διαθέσιμο εισόδημα και υπεραποδίδει ο προϋπολογισμός με αποτέλεσμα να μπορούμε να επιστρέφουμε το πλεόνασμα στην κοινωνία. Η ώθηση που η πολιτική μας δίνει στην οικονομία είναι και η καλύτερη άμυνα για όσα συζητάμε. Ταυτόχρονα, έχουμε και ένα δεύτερο αντίβαρο, που είναι το θεσμικό πλαίσιο που υπάρχει- και το οποίο επιχειρούμε να ενισχύσουμε- στη χώρα μας. Με τις ρυθμίσεις που υιοθετήθηκαν την προηγούμενη τετραετία επιτεύχθηκε η απαλλαγή σε μεγάλο βαθμό του τραπεζικού συστήματος από το αγκάθι των «κόκκινων» δανείων. Επιπλέον, θεσπίστηκε ο νόμος για τη ρύθμιση οφειλών και την παροχή δεύτερης ευκαιρίας που αποτέλεσε πραγματική μεταρρύθμιση για τη χώρα, θεσπίζοντας μόνιμα εργαλεία ρύθμισης οφειλών, όπως είναι ο εξωδικαστικός μηχανισμός. Τώρα με το νομοσχέδιό μας που βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση, επιχειρούμε να ενισχύσουμε έτι περαιτέρω το υπάρχον θεσμικό πλαίσιο!
Τι αλλάζει;
Με τις παρεμβάσεις που εισάγουμε, κάνουμε το επόμενο βήμα στην κατεύθυνση της αντιμετώπισης του ληξιπρόθεσμου ιδιωτικού χρέους που εξακολουθεί να υφίσταται στην οικονομία, θέτοντας εμπόδια στην ακόμα ισχυρότερη ανάπτυξη που μπορεί να πετύχει η χώρα. Η επιτάχυνση των ρυθμίσεων μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού με βελτίωση της προστασίας για τους πραγματικά- και όχι τους δήθεν-ευάλωτους, η θέσπιση αυστηρού πλαισίου κανόνων διαφάνειας για τους servicers, η τόνωση του ανταγωνισμού στο τραπεζικό σύστημα και η συστηματική παρακολούθηση της εξέλιξης του ιδιωτικού χρέους, είναι τα βασικά εργαλεία που αξιοποιούμε, συνδυάζοντας το στόχο της οικονομικής εξυγίανσης με την κοινωνική προστασία!
Ολοκληρώθηκε την εβδομάδα που μας πέρασε η πώληση του 22% που κατείχε το ΤΧΣ στην Εθνική Τράπεζα. Ποιο είναι το σχόλιό σας;
Είναι μία ακόμη απόδειξη αυτού που σας έλεγα: ότι η ελληνική οικονομία πάει καλά. Διότι, αν η ελληνική οικονομία και οι τράπεζες παρέπαιαν κανείς δεν θα ερχόταν να επενδύσει. Είναι ενδεικτικό ότι η συγκεκριμένη συναλλαγή ήταν η πιο επιτυχημένη την τελευταία τριετία στην ΕΕ ως προς τη ζήτηση που εκδηλώθηκε και την ελαχιστοποίηση της έκπτωσης στην τιμή διάθεσης. Μας γεμίζει αισιοδοξία, λοιπόν, αυτή η εξέλιξη. Εξέλιξη που συνδυάζεται με πρόσφατες ανάλογες θετικές εξελίξεις στο τραπεζικό σύστημα, με τις αλλεπάλληλες πιστοληπτικές αναβαθμίσεις της ελληνικής οικονομίας τους τελευταίους μήνες και τις αντίστοιχες θετικές αξιολογήσεις για τη χώρα από διεθνείς οργανισμούς!
Η επανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας προσδίδει «πρεστίζ» στην ελληνική οικονομία και διευκολύνει τον δανεισμό Δημοσίου και επιχειρήσεων. Ωστόσο, τι μπορεί να σημάνει για τον απλό πολίτη που βιώνει τα προβλήματα της καθημερινότητας;
Είναι πολύ σημαντικό γεγονός η λήψη της επενδυτικής βαθμίδας από μία σειρά οίκους: τον ιαπωνικό οίκο R&I, τους δύο κινεζικούς οίκους, την καναδέζικη DBRS, τον γερμανικό οίκο Scope (που με απόφαση της ΕΚΤ εντάσσεται πλέον στους οίκους αξιολόγησης που αναγνωρίζει), και βέβαια την Standard & Poors που επίσης αναγνωρίζεται από την ΕΚΤ.
Όλα αυτά αποτελούν μία σφραγίδα αξιοπιστίας στις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας. Αλλά έχουν και απτά οφέλη: Μην υποτιμάτε ότι είμαι μία προϋπόθεση για περαιτέρω αποκλιμάκωση του κόστους δανεισμού του Δημοσίου, του κόστους δανεισμού των τραπεζών, μία προϋπόθεση για περαιτέρω ενίσχυση της ρευστότητας στις ελληνικές επιχειρήσεις. Και επομένως, μία προϋπόθεση τελικά για διατηρήσιμη ανάπτυξη και περισσότερες επενδύσεις και θέσεις εργασίας. Η Ελλάδα ανεβαίνει από τη Β’ Εθνική στην Α’ Εθνική. Και από εδώ και πέρα, θα αγωνιστούμε για να μην είμαστε τελευταίοι στους πρώτους!
Αυτήν την περίοδο διεξάγονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο οι συζητήσεις για το νέο Σύμφωνο Σταθερότητας. Είστε αισιόδοξος ότι θα επιτευχθεί σύντομα συμφωνία; Μπορεί να επιτευχθεί η εξαίρεση των αμυντικών δαπανών, όπως ζητεί η Ελλάδα, καθώς ακούγεται ότι υπάρχουν αντιρρήσεις από την πλευρά των Βορείων;
Βρέθηκα πρόσφατα στις συνεδριάσεις του Eurogroup και του ECOFIN στις Βρυξέλλες, όπου με τους συναδέλφους μου υπουργούς Οικονομικών συζητήσαμε τα θέματα αυτά. Μπορώ να σας πω ότι σημειώθηκε πρόοδος όσον αφορά στα εκκρεμή ζητήματα και συμφωνήσαμε την εντατικοποίηση των διεργασιών σε όλα τα επίπεδα με στόχο την επίτευξη συμφωνίας το συντομότερο δυνατόν.
Η θέση της Ελλάδας είναι ότι οι νέοι δημοσιονομικοί κανόνες θα πρέπει να διασφαλίζουν ταυτόχρονα τη δημοσιονομική πειθαρχία και την οικονομική ανάπτυξη, ενώ θα πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα για τις χώρες με υψηλές αμυντικές δαπάνες, όπως είναι η Ελλάδα. Σε κάθε περίπτωση, όμως, η Ελλάδα, ανεξάρτητα από το τελικό περιεχόμενο της συμφωνίας, θα συνεχίσει στο δρόμο της δημοσιονομικής σοβαρότητας. Είμαι αισιόδοξος ότι σύντομα θα καταλήξουμε σε μια ισορροπημένη συμφωνία!
